Zapisy na wizyty studyjne ruszają
W ramach VII Kongresu Urbanistyki Polskiej „Urbanistyka na rozdrożu” przygotowaliśmy dla uczestników Kongresu możliwość udziału w wizytach studyjnych poświęconych wybranym zagadnieniom związanym z urbanistyką, planowaniem przestrzennym i rozwojem miasta.
Rejestracja na wizyty studyjne trwa od 1 do 14 września 2026 r. O udziale decyduje kolejność zgłoszeń, a liczba miejsc jest ograniczona. Maksymalna liczba uczestników każdej wizyty wynosi 40 osób, chyba że w opisie danej wizyty wskazano inaczej.
Rejestracja na wizyty studyjne jest przeznaczona wyłącznie dla osób, które wcześniej zarejestrowały się na VII Kongres Urbanistyki Polskiej.
Poniżej znajdują się opisy poszczególnych wizyt oraz formularz rejestracyjny:
Funkcjonalne, zdrowe i piękne – międzywojenne osiedla ogrodowe Gliwic w świetle teorii „miasta – ogrodu”. Historia i teraźniejszość – Dr inż. arch. Justyna Swoszowska – Politechnika Śląska.
Spacer poświęcony historii gliwickich osiedli ogrodowych okresu międzywojennego, które powstały pod wpływem awangardowych teorii urbanistycznych przełomu XIX i XX w., a przede wszystkim hwardowskiej teorii „miasta – ogrodu”. Uczestnicy zwiedzą najbardziej charakterystyczną tego typu dzielnicę, zlokalizowaną na osi ul. A. Mickiewicza a zrealizowaną przez spółkę GEGFAH. Poznają historię powstania dzielnicy, założenia funkcjonalne i kompozycyjne, metody realizacji, a także jej znaczenie dla dzisiejszego rozwoju miasta i jakości życia mieszkańców.
Przemysłowcy w centrum Gliwic – Dr inż. arch. Ryszard Nakonieczny oraz dr hab. inż. arch. Katarzyna Mazur – TUP, Politechnika Śląska.
Spacer po centrum Gliwic pokazuje wpływ przemysłowego bogactwa na rozwój miasta. Uczestnicy odwiedzą miejsca związane z przedsiębiorcami i przemysłowymi elitami, poznając, jak kapitał przemysłowy kształtował architekturę, handel i przestrzeń publiczną oraz jak te historyczne procesy są widoczne w mieście do dziś.
- Miasto-ogród — sprawdzony wzorzec pod presją współczesności – Wojciech Nurek, Aleksandra Woźniak-Janeczek – TUP.
Spacer po przedwojennej dzielnicy w rejonie Placu Grunwaldzkiego — o zaletach klasycznych rozwiązań przestrzennych i wpływach dzisiejszej presji inwestycyjnej.
- Gliwice – trudne dziedzictwo – studium przypadku transformacji. – Marek Janik, Krzysztof Kafka, Agnieszka Bugno-Janik – TUP, Politechnika Śląska, Śląski Urban Lab.
Radykalna zmiana tożsamości miasta, dokonana po 1945 roku, zaowocowała specyficznymi przemianami przestrzeni Gliwic. Proces „przyswajania” dziedzictwa trwa do dziś, ujawniając wciąż nieprzepracowane problemy wynikające ze złożonej lokalnej tożsamości.
Dla wielu mieszkańców historia Gliwic rozpoczęła się w 1945 roku wraz z przybywającymi do miasta rzeszami „repatriantów”. Ten nowy rozdział w historii miasta oznaczał wielowymiarowe zerwanie ciągłości kulturowej: mieszczańsko-przemysłowe, wielokulturowe miasto zaczęto przekształcać w „odwiecznie polskie” miasto – najpierw socjalistyczne, a później, po 1989 roku, poprzemysłowe.
Na przykładzie dzielnicy akademickiej i jej otoczenia – hali Arena oraz placu Krakowskiego – przyjrzymy się, w jaki sposób w przestrzeni miejskiej, w sytuacji przerwanej ciągłości kulturowej, materializują się napięcia wynikające z różnych perspektyw i systemów wartości. - Nowe Gliwice – kopalnia kreatywności i inspiracji – Katarzyna Kobierska, dyrektorka Biura Rozwoju Miasta, Urząd Miejski w Gliwicach, przedstawiciel Górnośląskiego Akceleratora Przedsiębiorczości Rynkowej
Spacer po „Nowych Gliwicach” to opowieść o wielkiej przemianie – od wydobywającej jeszcze w 2000r. kopalni Gliwice do prężnie działającej i wciąż rozwijającej się przestrzeni miejskiej, która koncentruje branże nowych technologii i nowoczesnych usług. Pozwoli poznać historię tego miejsca i pracę, która została wykonana, żeby włączyć tereny pokopalniane w tkankę miasta w sposób, który w najlepszym stopniu odpowiadał na wyzwania, z którym mierzyły się Gliwice na początku XXI wieku. Różnorodność stylów architektonicznych ul. Zwycięstwa i okolic – Ewa Pokorska – Ożóg, Miejska Konserwator Zabytków, Urząd Miejski w Gliwicach
Ulica Zwycięstwa w Gliwicach, wytyczona pod koniec XIX wieku , to miejsce szczególne dla naszego miasta. Jej wyjątkowość polega na doskonale zachowanych, zabytkowych kamienicach. Historyzujące fasady sąsiadują tu z purystycznym modernizmem, a dekoracje secesyjne harmonijnie współgrają z powojennym socrealizmem. Spacer tą ulicą pozwala prześledzić ewolucję stylów architektonicznych panujących od XIX wieku aż do czasów współczesnych. Oprócz zachwycających elewacji warto dostrzec również piękno dawnych detali kryjących się wewnątrz zabytkowych klatek schodowych.
Mieszkanie jako infrastruktura – Agata Twardoch Urbanistka Miasta, przedstawiciel TBS II
Wycieczka śladami najciekawszych miejskich realizacji mieszkaniowych – zarówno osiedli, jak i budynków stanowiących uzupełnienie miejskiej tkanki oraz towarzyszących im obiektów infrastrukturalnych, takich jak żłobek, przedszkole, czy parking wielopoziomowy.
Nieoczywiste przestrzenie publiczne – Składowisko Odpadów – przedstawiciel Przedsiębiorstwa Zagospodarowania Odpadów
Czy składowisko odpadów może być atrakcyjną i przyjazną przestrzenią rekreacyjną? W Gliwicach udawadniamy, że tak. Na trasie czekają: punkt widokowy pośród odpadów, interaktywna wystawa multimedialna, plac zabaw ze ścianką wspinaczkową oraz … owce kameruńskie pracujące jak niezawodne „eko – kosiarki”, pasieka. Do tego produkcja organicznego polepszacza glebowego. Z perspektywy urbanistycznej to świetne studium przypadku, jak odważny projekt i edukacja przyczyniają się do stworzenia wartościowej przestrzeni publicznej w najbardziej niespodziewanym miejscu (Centrum Edukacji Ekologicznej – laureat konkursu na Najlepszą Przestrzeń Publiczną Województwa Śląskiego w 2024r).
Rozwój sieci Placówek Wsparcia Dziennego oraz sieci Domów sąsiedzkich – wzorcowe realizacje – Agnieszka Paszta, dyrektorka Wydziału Zdrowia, Urząd Miejski w Gliwicach
Okazja do zobaczenia, jak w praktyce działa ciągle rozwijana sieć placówek wsparcia dziennego – miejsc dających dzieciom bezpieczną przestrzeń do rozwoju tam, gdzie rodzinne możliwości okazują się niewystarczające. Pokażemy również domy sąsiedzkie – miejsca, które integrują mieszkańców i wzmacniają lokalne społeczności.
Uprawa roślin egzotycznych w samym centrum miasta – Gliwicka Palmiarnia – Marek Bytnar, kierownik Palmiarni Miejskiej w Gliwicach
Czas na małą ucieczkę do tropików w samym środku miejskiej dżungli. Tym razem zapraszamy do Gliwickiej Palmiarni przy ul. Fredry 6, gdzie pod szklanym dachem kryją się tysiące egzotycznych okazów flory, w tym ponad 100 letnie palmy. Na żywo przeanalizujemy, jak XIX-wieczna oranżeria w Parku Chopina wyrosła na trzeci co do wielkości ogród botaniczno-akwarystyczny w Polsce. Przyjrzymy się sprytnemu godzeniu zabytkowej architektury z nowoczesnymi funkcjami publicznymi i zarządzaniem mikroklimatem w sercu górnośląskiej aglomeracji.
Niewidzialna infrastruktura, widoczny wpływ – Oczyszczalnia Ścieków – Aleksandra Zajączkowska, kierownik Centralnej Oczyszczalni Ścieków w Gliwicach, maksymalnie 25 osób.
Zapraszamy na wyjątkowy spacer po oczyszczalni ścieków w Gliwicach, podczas którego odkryjemy miejsce na co dzień niedostępne i przyjrzymy się jego funkcjonowaniu z zupełnie nowej perspektywy. To okazja, żeby zobaczyć, jak infrastruktura techniczna współtworzy miasto, jego krajobraz i codzienne życie mieszkańców.
Między pasem startowym a miastem – Lotnisko Gliwice, jako impuls dla nowych inwestycji i rozwoju miasta – przedstawiciel Górnośląskiego Akceleratora Przedsiębiorczości Rynkowej
Lotnisko to nie tylko pas startowy – to także przestrzeń, która napędza rozwój miasta. Podczas spaceru pokażemy, jak otoczenie „pasa startowego” zyskuje nowe funkcje, przyciąga inwestycje i staje się ważnym punktem na mapie nowoczesnych Gliwic.
Od pól i łąk do dobrze funkcjonującej strefy ekonomicznej – KSSE w Gliwicach – Jacek Bialik, wiceprezes Zarządu Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. kierujący Podstrefą Gliwicką
Podczas spaceru prześledzimy niezwykłą transformację terenu, który w ciągu 20 lat, z pól i łąk należących do Skarbu Państwa będącej we władaniu Agencji Nieruchomości Rolnych (dzisiejszy Krajowy Ośrodek Wspierania Rolnictwa) oraz w drugiej fazie rozwoju, do osób fizycznych, wyrósł na modelowy przykład nowoczesnego parku przemysłowego. To okazja do przyjrzenia się budowie infrastruktury technicznej i drogowej przyciągającej gigantów motoryzacyjnych, jak również inne znane firmy z różnych branż przemysłowych, ale także wyzwaniom związanym z budową tak dużej strefy gospodarczej w pionierskich czasach.
Przywrócenie Ruin spalonego Teatru Miastu – Kamil Iwanicki, silesianista, związany z Centrum Kultury Victoria w Gliwicach
Podczas spaceru prześledzimy niezwykłą transformację terenu, który w ciągu 20 lat, z pól i łąk należących do Skarbu Państwa będącej we władaniu Agencji Nieruchomości Rolnych (dzisiejszy Krajowy Ośrodek Wspierania Rolnictwa) oraz w drugiej fazie rozwoju, do osób fizycznych, wyrósł na modelowy przykład nowoczesnego parku przemysłowego. To okazja do przyjrzenia się budowie infrastruktury technicznej i drogowej przyciągającej gigantów motoryzacyjnych, jak również inne znane firmy z różnych branż przemysłowych, ale także wyzwaniom związanym z budową tak dużej strefy gospodarczej w pionierskich czasach.