Towarzystwo Urbanistów Polskich

  • Zwiększ rozmiar czcionki
  • Domyślny  rozmiar czcionki
  • Zmniejsz rozmiar czcionki
Artykuły i opinie > Europeizacja gospodarki przestrzennej w Polsce zarys propozycji założeń nowej ustawy - Instrumenty realizacji planu

Europeizacja gospodarki przestrzennej w Polsce zarys propozycji założeń nowej ustawy - Instrumenty realizacji planu

Email Drukuj PDF
Spis treści
Europeizacja gospodarki przestrzennej w Polsce zarys propozycji założeń nowej ustawy
Ustawy okresu transformacji
Krytyka Ustaw
Nowa Ustawa czy ...?
Antyeuropejskość dotychczasowych Ustaw
Podstawy gospodarek UE
Kierunki myślenia Komisji EU
Zarys założeń nowej Ustawy
Związki z towarzyszącymi ustawami
Planowanie zagospodarowania przestrzennego jako proces zintegrowany
Ciągłość procesu planowania/zagospodarowania
Materialne cele Ustawy
Planowość rozwoju przestrzennego osadnictwa
Uwzględnienie problematyki środowiska w planowaniu zagospodarowania
System planowania zagospodarowania przestrzennego
Hierarchiczność planów zagospodarowania przestrzennego
Przepisy (wskaźniki) urbanistyczne
Dopuszczalność wydawania decyzji w przypadku braku planu zagospodarowania
Udział obywateli w procesach planowania i zagospodarowania
Instrumenty realizacji planu
Nadzór urbanistyczny
Polityka terenowa
Ekonomiczne konsekwencje planów szczegółowych
Finansowanie podejmowanych przez gminę prac planistycznych
Baza informacyjna do sporządzania planów i monitoring ich realizacji
Popieranie rozwoju wiedzy i nauki
Potrzeby kadrowe
Edukacja społeczeństwa
Krytyczne warunki przygotowania projektu nowej Ustawy
Bibliografia
Wszystkie strony

Instrumenty realizacji planu

Jest to najistotniejsza część całej Ustawy. Zawarte w niej ustalenia przesądzają o skutkach (i sensie) całego procesu planowania. W Ustawie należy stosować expressis verbis pojęcie instrumentu/narzędzia oraz pojęcie realizacji planu. Ustawa powinna objąć niektóre sprawy zawarte obecnie w innych krajowych ustawach, zwłaszcza w Ustawie o nieruchomościach (po odpowiednich modyfikacjach) i Ustawie o ochronie środowiska. Ideą przewodnią tworzonych instrumentów powinno być uprzywilejowanie roli samorządów, jako reprezentantów doba wspólnego. Ponieważ nawet skrótowe omówienie instrumentarium rozsadziłoby ramy niniejszej pracy, ograniczymy się tylko do zasygnalizowania grup instrumentów, opierając się głównie na ustaleniach zawartych w niemieckim Kodeksie planowania i zagospodarowania przestrzennego na poziomie gminy. Zainteresowany może znaleźć więcej informacji na ten temat w książce tegoż autora Pt. Zagospodarowanie przestrzenne w Polsce – drogi i bezdroża regulacji ustawowych (str. 314-344).
Najważniejsze grupy instrumentów realizacji dotyczą:

  • Zawieszenia planowania prowadzonego przez resorty w przypadku niezgodności zamierzeń resortowych z polityką przestrzennego zagospodarowania państwa i stosowanymi w jej ramach kryteriami;
  • Umożliwienia sporządzania planów zagospodarowania na poziomie gminy (3 pozycje).Dotyczy zakazu dokonywania zmian na obszarach planowanych, zawieszania decyzji, dopuszczalności wydawania zgód w czasie sporządzania planów itp.;
  • Uzyskania i przygotowania terenu pod planowane zagospodarowanie (30 pozycji). Obejmuje szeroką gamę działań, poczynając od scalenia i powtórnego podziału terenów prywatnych, poprzez prawo pierwokupu gminy, aż do dzierżawy nieruchomości i tworzenia gminnych zasobów gruntów. W obecnych polskich warunkach istotne byłoby wprowadzenie zasady nieodpłatnego przejmowania przez gminę 25% reparcelowanego terenu na cele urządzeń wspólnych (ulic, parkingów, zieleni, urządzeń technicznych itp.) oraz instrumentu wykluczającego „zamrażanie” tj. nie uruchamianie pod zabudowę przez prywatnych właścicieli terenów mających plany szczegółowe. Ważne jest także określenie zasad i procedur stosowania partnerstwa publiczno-prywatnego. Warto tu dodać, że szerokie stosowania w państwach Europy Zachodniej tego instrumentu nie wiąże się wcale z istnieniem ogólnokrajowej ustawy dotyczącej tego typu działań;
  • Zasad działania na obszarach niemających uchwalonych planów miejscowych (2 pozycje). Dotyczą one osobno obszarów spójnie zabudowanych i obszarów zewnętrznych;
  • Obowiązkowego uzbrajania terenu uruchamianego pod zabudowę (7 pozycji). Obejmuje obowiązek gminy do uzbrojenia terenu, opłaty adiacenckie, współdziałanie sektora prywatnego itp. W obecnych warunkach polskich ustawa powinna zawierać natychmiastowy zakaz sporządzania planów szczegółowych, jeżeli gmina nie zamierza uzbroić lub nie ma środków (finansowych, organizacyjnych itp.) na uzbrojenie terenu objętego planem szczegółowym;
  • Ochrona przyrody (5 pozycji). Dotyczy stanowienia prawa miejscowego przez gminę, ustalania obowiązków inwestorów (także rekompensat ekologicznych) itp. W obecnej polskiej sytuacji należałoby tu zawrzeć najważniejsze ustalenia zawarte w ustawach o ochronie środowiska i o ochronie przyrody;
  • Instrumenty finansowe (7 pozycji). Obejmują podatki (w tym astralny), pożyczki, subwencje udzielane przez gminę itp.
  • Różne instrumenty administracyjne dotyczące postępowania sądowego w sprawach terenów budowlanych.



 

Logowanie

Zalogowani użytkownicy uzyskują dostęp do nowych pozycji w menu i kalendarium, a członkowie TUP mają możliwość pisania artykułów na stronie